ساختمانهای بلند مرتبه چوبی در کشور های توسعه یافته و فرصت های پیش روی

ساختمانهای بلند مرتبه چوبی در کشور های توسعه یافته و فرصت های پیش روی

سمینار تخصصی ساختمانهای میان مرتبه و بلند مرتبه چوبی در کشور های توسعه یافته و فرصت های پیش روی صنعت ساختمان ایران

شهریور 95 - مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی

همانطور که از عنوان سمینار تخصصی فوق پیداست، اهمیت ساخت خانه های چوبی برای بنا های بلند مرتبه و میان مرتبه در ایران مورد بررسی قرار گرفته است. لازم به ذکر است بنا های تا ارتفاع موثر 25 متر را می توان در زمره ساختمان های میان مرتبه قرار داد و بنا های بیش از 25 متر مربع را در زمره ساختمان های بلند مرتبه دانست. با توجه به گشترش شهر نشینی در دنیا تا سال 2040 حدود 75% از انسانهای روی کره زمین شهرنشینان هستند که داشتن مسکن اولئویت اصلی آنها ست. کشور عزیزما ایران نیز نتنها از این قاعده مستثنی نیست بلکه می توان استباط کرد که رشد شهر نشینی و کوچ از روستا ها با سرعت نسبتاً بیشتری پیگیری می شود. در ساختن خانه های شهری رایج بتن و فولاد از اصلی ترین پارامتر های ساخت هستند طبق آمار در عین کارایی این متریال:

  • 3% از گازهای گلخانه ای(co2) بواسطه تولید فولاد ساختمانی
  • ·5% از گاز های گلخانه ای(co2) بواسطه تولید بتن ساختمانی
  • ·47% تولید گازهای گلخانه ای موثر از صنعت ساختمان- من جمله آلومینیوم، لوله و تاسیسات،گازها و... - می باشد

لذا چالش تامین مسکن برای 3 میلیارد نفر از سکنه جهان و همچنین کاهش اثر ساخت و ساز در کشور های توسعه یافته دو چالش اصلی محسوب می شود.

با این مقدمه از چوب به عنوان یک راهکار موثر می توان یاد کرد، بررسی مزایا و معایب آن من جمله موریانه، آتش سوزی، تغییر رطوبت، گرما و برودت هوا و ... از اهم مسائل مطرح می باشد که اجمالا به آن خواهیم پرداخت.

هر قطعه چوب ، خواه فرآوری شده و خواه چوب خام زاییده یک شاخه از درخت است با همان خاصیت طبیعی ، یعنی ذخیره دی اکسید کربن به عنوان گاز گلخانه ای ، به عبارت هتر هر متر مکعب چوب 1 تن دی اکسید کربن ذخیره می کند! لذا هر چوبی که در صنعت ،مبلمان ساخت خانه و... استفاده می شود قبل از قطع شدن اکسیژن به محیط پس می دهد و پس از قطع شدن از درخت دی اکسید کربن را جذب می کند و این گگامی در جهت کاهش گاز های گلخانه ای است.

با توجه به اینکه کشور ما در معرض جنگل زدایی شدید یا تاراح جنگل هاست، برای تامین چوب مورد استفاده در حجم قابل توجه یکی از راهکار ها ایجاد جنگل مصنوعی است که در کشور های پیشرفته طی سالیان سال انجام شده و کماکان انجام می شود. مضاف بر اینکه برای تولید هر متر مکعب بتن، آهن یا آلومینیوم انرژی ضمن تولید قابل ملاحظه ای صرف می شود اما برای تولید یک متر مکعب چوب انرژی ضمن تولید صفر خواهد بود.

امکان پرورش جنگل مصنوعی توسط نیاکان ما نیز وجود داشته داریوش هخامنشی برای تجهیز شهر شوش و همچنین بنای کاخ آپادانا از چوب استفاده کرده، قبل و بعد از ظهور اسلام مسجد بسطام در شهرستان شاهرود در قرن 8 هجری با چوب بنا شده در گنبد سلطانیه برای مهاربندی و در عمارت عالی قاپو تمامی ستونها چوبی بوده و طی 400 سال در مقابل رطوبت، باران، باد، زمین لرزه و غیره مقاومت مثال زدنی داشته است. عمارت شمس العماره و کاخ گلستان در عین ارتفاع دچار مشکل کمانش نشده. در کشور های دیگر جهان از سال 2006 تا کنون افزایش قابل توجهی در آمار خانه های بلند مرتبه و میان مرتبه چوبی وجود دارد من جمله کانادا، استرالیا و ... دور از ذهن نیست که نسیمی از این صنعت در سالهای پیش رو به ایران برسد.

با سیستم CLT (Cross laminated timber) در سال 2008 در برلین آلمان ساختمانی 7 طبقه تمام چوبی ساخته شد، در سال 2009 در لندن ساختمان 9 طبقه چوبی ساخته شده که طبقه اول آنبرای کنترل موریانه و حشرات چوب خار بتنی ساخته شده است. یکی دیگر از علتهای ساخت بتنی طبقه اول که شامل پارکینگ نیز می باشد محدودیت دهانه است زیرا حداکثر دهانه چوبی 6 تا 7 متر می باشد با سیستم GLULAM( Glue Laminated Timber) ساختمانی 24 طبقه با اسکلت چوبی و هسته بتنی در اکسپو میلان ساخته شده است.

سبکی ساختمان از دغدغه های مهندسین و فعالان عرصه ساخت و ساز است ، باتوجه به اینکه چگالی چوب تقریبا 500 kg/m3 می باشد که یک پنجم چگالی بتن رایج است، و ساختمان های سبک به فونداسیون سبک نیازدارند لذا تاور سبکتری برای احداث این ساختمان ها مورد نیاز است.

با استفاده از سیستم CNC محل خروج تاسیسات و سیستم الکتریکال دقت کمتر از 1میلیمتر مشخص می شود. راحتی سوراخ کردن وcut کردن چوب در مقایسه با بتون و همچنین کاهش اثرات مخرب گازهای گلخانه ای و اثر زیست محیطی چوب و همچنین بازگشت چوب بصورت کاغذ، mdf ، نما و ... به چرخه زیست محیطی طبیعت و همچنین امکان اضافه کردن طبقات بعد از ساخت از ویژگی های منحصربفرد چوب است.

 

علیرضا ایلکا

روابط عمومی شرکت فنی و مهندسی پایدارپایه پارسیان